گازهای صنعتی به عنوان یکی از مهمترین مواد اولیه در صنایع مختلف، نقش بسیار مهمی در تولید محصولات با کیفیت و بهبود فرآیندهای صنعتی ایفا میکنند. این گازها با توجه به خلوص، میزان ناخالصیها و کاربردهای خاص، به گریدهای مختلفی تقسیم میشوند. هر گرید از گاز صنعتی، مشخصات فنی و استانداردهای کیفی خاص خود را دارد و برای کاربردهای مشخصی مناسب است.
گاز خالص گازی است که میزان ناخالصی آن بسیار ناچیز بوده و معمولاً کمتر از 0.01 درصد حجم گاز یا 100 قسمت در میلیون (ppm) است. هرچه مقدار ناخالصی در یک گاز کمتر باشد، خلوص آن بالاتر رفته و در نتیجه قیمت آن نیز افزایش مییابد. تمام گازهای صنعتی به همراه یک گواهی آنالیز عرضه میشوند که در آن خلوص یا گرید گاز و درصد دقیق ناخالصیهای موجود در آن مشخص شده است.
گازهای صنعتی یا Technical Gas به گازهایی گفته میشود که میزان ناخالصی آنها بیشتر از 100 ppm باشد. این نوع گازها به دلیل وجود ناخالصی بیشتر، معمولاً قیمت پایینتری نسبت به گازهای خالص دارند و در صنایع مختلفی با توجه به تحملپذیری ناخالصی در فرایند تولید، مورد استفاده قرار میگیرند.
از سوی دیگر، گازهای فوق خالص یا Ultra Pure Gas گازهایی هستند که میزان ناخالصی آنها بسیار کم و کمتر از 0.00005 درصد حجم گاز یا 0.5 ppm است. این گازها به دلیل خلوص بسیار بالا، در صنایع حساس و دقیق مانند صنایع الکترونیک، دارویی و تحقیقاتی مورد استفاده قرار میگیرند.
تولید گازی با خلوص 100 درصد به صورت کامل امکانپذیر نیست. همیشه مقداری ناخالصی، حتی در کمترین میزان ممکن، در گاز وجود خواهد داشت.
خلوص گازها و روشهای نمایش آن
خلوص یک گاز به میزان ناخالصیهای موجود در آن گفته میشود و معمولاً به صورت درصد حجمی یا به کمک یک سیستم عددی مشخص (گرید) بیان میشود. هر دو روش برای نشان دادن خلوص گاز کاربرد دارند و هر یک مزایای خاص خود را دارند.
روش نمایش خلوص به صورت درصد حجمی یا ppm
- تعریف: درصد حجمی ناخالصی به معنای نسبت حجم ناخالصیها به حجم کل گاز است.
- مثال: اگر در یک لیتر گاز، 1 میلیلیتر ناخالصی وجود داشته باشد، درصد حجمی ناخالصی 0.1 درصد خواهد بود.
- ppm مخفف عبارت انگلیسی Parts Per Million به معنای یک قسمت در میلیون است. این واحد برای بیان غلظت بسیار کم یک ماده در یک مخلوط، به خصوص در گازها، استفاده میشود. به عبارت سادهتر، ppm نشان میدهد که در یک میلیون واحد از یک گاز، چند واحد از یک ناخالصی خاص وجود دارد.
روش نمایش خلوص به صورت گرید
- تعریف: گرید یک روش عددی برای نشان دادن خلوص گاز است که بر اساس تعداد نههای موجود در درصد خلوص تعریف میشود.
- مثال:
- گرید 5.5: به معنای 99.9995% خلوص است. عدد 5 نشاندهنده 5 عدد 9 در درصد خلوص و عدد 5 بعد از اعشار نشاندهنده رقم بعدی یعنی 5 است.
- گرید 4: به معنای 99.99% خلوص است.
| ناخالصی. ppm | ناخالصی. درصد حجمی | گرید | |
| ۵۰۰۰ | ۹۹.۵ | ۲.۵ | گاز صنعتی |
| ۱۰۰۰ | ۹۹.۹ | ۳.۰ | |
| ۵۰۰ | ۹۹.۹۵ | ۳.۵ | |
| ۱۰۰ | ۹۹.۹۹ | ۴.۰ | گاز خالص |
| ۵۰ | ۹۹.۹۹۵ | ۴.۵ | |
| ۱۰ | ۹۹.۹۹۹ | ۵.۰ | |
| ۷ | ۹۹.۹۹۹۳ | ۵.۳ | |
| ۵ | ۹۹.۹۹۹۵ | ۵.۵ | |
| ۱ | ۹۹.۹۹۹۹ | ۶.۰ | |
| ۰.۵ | ۹۹.۹۹۹۹۵ | ۶.۵ | گاز فوق خالص |
| ۰.۱ | ۹۹.۹۹۹۹۹ | ۷.۰ | |
| ۰.۰۱ | ۹۹.۹۹۹۹۹۹ | ۸.۰ | گاز فوق العاده خالص |
برای خرید گازهای صنعتی در تهران و کرج، میتوانید با شمارههای 02637850673 و 02637850675 با کارشناسان شرکت دیبا گاز پارسه تماس حاصل فرمایید.